26/09/2026
🔥 GÁNH NẶNG SỐT TRONG 72 GIỜ ĐẦU SAU ĐỘT QUỴ THIẾU MÁU NÃO: KHÔNG CHỈ LÀ “NHIỆT ĐỘ CAO NHẤT”🧠❄
Một nghiên cứu mới công bố trên Frontiers in Neurology (2026) đặt ra một góc nhìn đáng chú ý trong hồi sức bệnh nhân đột quỵ thiếu máu não cấp (acute ischemic stroke – AIS): thay vì chỉ quan tâm bệnh nhân có sốt hay không, 𝐥𝐢𝐞̣̂𝐮 𝐭𝐨̂̉𝐧𝐠 𝐭𝐡𝐨̛̀𝐢 𝐠𝐢𝐚𝐧 𝐯𝐚̀ 𝐦𝐮̛́𝐜 đ𝐨̣̂ 𝐩𝐡𝐨̛𝐢 𝐧𝐡𝐢𝐞̂̃𝐦 𝐯𝐨̛́𝐢 𝐧𝐡𝐢𝐞̣̂𝐭 đ𝐨̣̂ 𝐜𝐚𝐨 – “𝐟𝐞𝐯𝐞𝐫 𝐛𝐮𝐫𝐝𝐞𝐧” – 𝐭𝐫𝐨𝐧𝐠 𝐧𝐡𝐮̛̃𝐧𝐠 𝐧𝐠𝐚̀𝐲 đ𝐚̂̀𝐮 𝐈𝐂𝐔 có phản ánh nguy cơ tử vong tốt hơn?
Nghiên cứu trên dữ liệu MIMIC-IV cho thấy 𝐠𝐚́𝐧𝐡 𝐧𝐚̣̆𝐧𝐠 𝐬𝐨̂́𝐭 𝐜𝐚̀𝐧𝐠 𝐜𝐚𝐨 𝐭𝐫𝐨𝐧𝐠 𝟕𝟐 𝐠𝐢𝐨̛̀ đ𝐚̂̀𝐮 𝐬𝐚𝐮 𝐧𝐡𝐚̣̂𝐩 𝐈𝐂𝐔 𝐭𝐡𝐢̀ 𝐧𝐠𝐮𝐲 𝐜𝐨̛ 𝐭𝐮̛̉ 𝐯𝐨𝐧𝐠 𝟐𝟖 𝐧𝐠𝐚̀𝐲 𝐜𝐚̀𝐧𝐠 𝐜𝐚𝐨. Tuy nhiên, đây là nghiên cứu hồi cứu về mối liên quan, chưa chứng minh rằng giảm fever burden sẽ làm giảm tử vong.
𝟏. 𝐅𝐞𝐯𝐞𝐫 𝐛𝐮𝐫𝐝𝐞𝐧 𝐥𝐚̀ 𝐠𝐢̀?
▪️Điểm đáng chú ý của nghiên cứu là tác giả không chỉ sử dụng nhiệt độ cao nhất (Tmax) hoặc định nghĩa sốt dạng “có/không”.
▪️Fever burden được tính là diện tích dưới đường cong nhiệt độ vượt quá 37,9°C theo thời gian, trong 72 giờ đầu sau nhập ICU, sau đó chuẩn hóa thành °C·giờ/24 giờ.
▪️Nói đơn giản:
𝑭𝒆𝒗𝒆𝒓 𝒃𝒖𝒓𝒅𝒆𝒏 = 𝒃𝒆̣̂𝒏𝒉 𝒏𝒉𝒂̂𝒏 𝒔𝒐̂́𝒕 𝒄𝒂𝒐 𝒃𝒂𝒐 𝒏𝒉𝒊𝒆̂𝒖 + 𝒔𝒐̂́𝒕 𝒌𝒆́𝒐 𝒅𝒂̀𝒊 𝒃𝒂𝒐 𝒍𝒂̂𝒖.
▪️Điều này có ý nghĩa lâm sàng bởi hai bệnh nhân đều có Tmax 39°C nhưng:
- BN A chỉ tăng nhiệt độ trong thời gian ngắn.
- BN B duy trì 38–39°C trong nhiều giờ.
→ Tác động nhiệt tích lũy hoàn toàn khác nhau, mặc dù Tmax giống nhau.
𝟐. 𝐍𝐠𝐡𝐢𝐞̂𝐧 𝐜𝐮̛́𝐮 𝐜𝐡𝐨 𝐭𝐡𝐚̂́𝐲 đ𝐢𝐞̂̀𝐮 𝐠𝐢̀?
▪️Nghiên cứu hồi cứu trên 3.016 bệnh nhân AIS người lớn nhập ICU lần đầu: (Nhóm - Số BN - Tử vong 28 ngày)
▫️Không có fever burden 2.229 15,3%
▫️Fever burden thấp 394 28,7%
▫️Fever burden cao 393 36,6%
▪️So với nhóm không có fever burden, sau hiệu chỉnh đa biến:
- Fever burden thấp: aHR 1,404 (95% CI 1,126–1,751)
- Fever burden cao: aHR 1,948 (95% CI 1,564–2,427)
⚠️Đáng chú ý, kết quả vẫn tương đối nhất quán khi thực hiện nhiều phân tích độ nhạy và IPTW. Trong phân tích IPTW, HR lần lượt là 1,553 đối với nhóm burden thấp và 2,167 đối với nhóm burden cao.
𝟑. 𝐘́ 𝐧𝐠𝐡𝐢̃𝐚 𝐭𝐡𝐮̛̣𝐜 𝐡𝐚̀𝐧𝐡 𝐭𝐚̣𝐢 𝐈𝐂𝐔: Đ𝐮̛̀𝐧𝐠 𝐜𝐡𝐢̉ 𝐧𝐡𝐢̀𝐧 “𝐧𝐡𝐢𝐞̣̂𝐭 đ𝐨̣̂ 𝐡𝐢𝐞̣̂𝐧 𝐭𝐚̣𝐢”
Một thông điệp có thể áp dụng vào temperature monitoring tại ICU là:
❌ Cách tiếp cận đơn giản
▪️“Hiện tại BN 37,5°C → không sốt.”
❌ Hoặc chỉ nhìn:
▪️“Tmax hôm nay là 38,8°C.”
✅ Nên bổ sung một câu hỏi khác:
▪️“BN đã phơi nhiễm với nhiệt độ cao trên ngưỡng trong bao lâu và mức độ cao đến đâu?”
💡Đặc biệt ở bệnh nhân AIS nặng, nhiệt độ tăng có thể liên quan đến nhiều cơ chế: rối loạn điều hòa thân nhiệt do tổn thương não, đáp ứng viêm, nhiễm trùng/sepsis hoặc mức độ nặng toàn thân. Vì vậy, fever burden không nên được hiểu đơn thuần là một hiện tượng thần kinh.
𝐌𝐨̣̂𝐭 𝐜𝐚́𝐜𝐡 𝐭𝐢𝐞̂́𝐩 𝐜𝐚̣̂𝐧 𝐭𝐡𝐮̛̣𝐜 𝐡𝐚̀𝐧𝐡 𝐜𝐨́ 𝐭𝐡𝐞̂̉ 𝐥𝐚̀:
▪️Temperature trend → Xác định fever burden → Tìm nguyên nhân → Đánh giá tác động → Theo dõi đáp ứng
▪️Trong đó, khi xuất hiện sốt ở bệnh nhân AIS, cần đồng thời xem xét:
- Nhiễm trùng, đặc biệt viêm phổi liên quan đột quỵ.
- Khả năng central fever/rối loạn điều hòa thân nhiệt.
- Mức độ nặng của tổn thương não và bệnh toàn thân.
- Diễn biến nhiệt độ theo thời gian thay vì chỉ một giá trị đơn lẻ.
- Các biện pháp hạ sốt/kiểm soát nhiệt độ đang được sử dụng.
𝟒. 𝐍𝐡𝐮̛𝐧𝐠 𝐜𝐨́ 𝐧𝐞̂𝐧 𝐤𝐞̂́𝐭 𝐥𝐮𝐚̣̂𝐧 “𝐡𝐚̣ 𝐬𝐨̂́𝐭 𝐭𝐢́𝐜𝐡 𝐜𝐮̛̣𝐜 𝐬𝐞̃ 𝐜𝐮̛́𝐮 𝐬𝐨̂́𝐧𝐠 𝐛𝐞̣̂𝐧𝐡 𝐧𝐡𝐚̂𝐧”?
👉Chưa thể.
▪️Đây là điểm rất quan trọng khi chuyển nghiên cứu thành thực hành.
▪️Nghiên cứu chứng minh mối liên quan giữa fever burden và tử vong, nhưng không chứng minh quan hệ nhân quả. Tác giả cũng nhấn mạnh rằng giá trị của fever burden như một mục tiêu điều trị kiểm soát nhiệt độ vẫn cần được xác nhận bằng các nghiên cứu tiến cứu.
▪️Hơn nữa, nghiên cứu không có đầy đủ một số biến quan trọng như:
- NIHSS
- thể tích ổ nhồi máu
- vị trí/vùng mạch tổn thương
- large-vessel occlusion
- điều trị tái tưới máu
- chuyển dạng xuất huyết
- phù não
- phẫu thuật giải áp
▪️Do đó vẫn có khả năng residual confounding, đặc biệt bởi mức độ nặng của đột quỵ.
𝟓. 𝐓𝐇𝐎̂𝐍𝐆 Đ𝐈𝐄̣̂𝐏 𝐋𝐀̂𝐌 𝐒𝐀̀𝐍𝐆
Ở bệnh nhân đột quỵ thiếu máu não cấp nặng tại ICU, sốt không chỉ là một con số tại một thời điểm. “Fever burden” – mức độ và thời gian phơi nhiễm với nhiệt độ cao trong 72 giờ đầu – có thể cung cấp thêm thông tin tiên lượng về tử vong 28 ngày.
Tuy nhiên:
*️⃣Fever burden hiện phù hợp hơn với vai trò một chỉ dấu tiên lượng cần được theo dõi, chưa thể xem là một mục tiêu điều trị đã được chứng minh.
*️⃣Nghiên cứu cũng gợi mở một hướng quan trọng cho thực hành ICU: thay vì chỉ ghi nhận Tmax, cần quan tâm đến toàn bộ trajectory của nhiệt độ theo thời gian.
Nguồn: Ma C, et al. Association between early ICU fever burden and 28-day mortality in patients with acute ischemic stroke: a retrospective cohort study based on the MIMIC-IV database. Frontiers in Neurology. 2026;17:1900723. DOI: 10.3389/fneur.2026.1900723.
📣Kết nối cùng cộng đồng TTM Việt Nam
👉Theo dõi fanpage để cập nhật case thực hành và ứng dụng TTM trong ICU.
🌐Cùng nhau chia sẻ, học hỏi và nâng tầm thực hành lâm sàng hồi sức tại Việt Nam.
𝐅𝐨𝐥𝐥𝐨𝐰 𝐨𝐮𝐫 𝐅𝐚𝐧𝐩𝐚𝐠𝐞𝐬/ 𝐓𝐡𝐞𝐨 𝐝𝐨̃𝐢 𝐜𝐚́𝐜 𝐅𝐚𝐧𝐩𝐚𝐠𝐞 𝐜𝐮̉𝐚 𝐜𝐡𝐮́𝐧𝐠 𝐭𝐨̂𝐢:
➢ Truong Thuy Co., Ltd.: http://bit.ly/truongthuy
➢ Theo Dõi Huyết Động PICCO: http://bit.ly/getingepicco
➢ Hạ thân nhiệt chỉ huy: https://bit.ly/arcticsun
➢ Đo Áp Lực Nội Sọ - ICP Sophysa: https://bit.ly/sophysa