17/05/2023
รอเข้าโครงการเลยค่ะ
หวยใบเสร็จ ของพรรคก้าวไกล คืออะไร ? สรุปให้เข้าใจง่าย ๆ ในโพสต์เดียว | BrandCase
จากผลการเลือกตั้งอย่างไม่เป็นทางการ พรรคก้าวไกล น่าจะมีสิทธิ์เป็นแกนนำได้จัดตั้งรัฐบาล และประเทศไทย น่าจะมีนายกรัฐมนตรีชื่อ พิธา ลิ้มเจริญรัตน์
ซึ่งหนึ่งในนโยบายหาเสียงที่น่าสนใจของพรรคก้าวไกล คือ “หวยใบเสร็จ”
ใครที่สงสัยว่า หวยใบเสร็จ คืออะไร กลไกเป็นอย่างไร ?
BrandCase สรุปให้ แบบเข้าใจง่าย ๆ ในโพสต์นี้
หวยใบเสร็จ คือ หวยหรือลอตเตอรี่ ที่ได้จากการแลกมาด้วย ใบเสร็จรับเงิน
โดยใบเสร็จรับเงินที่จะสามารถนำไปแลกหวยใบเสร็จได้นั้น ต้องมาจากการซื้อสินค้าจากผู้ประกอบการที่เป็น SMEs หรือก็คือ ผู้ประกอบการขนาดเล็กหรือขนาดกลาง เท่านั้น
พูดให้ชัด ๆ ก็คือ ไม่รวมใบเสร็จรับเงินจากร้านของนายทุน อย่างเช่น 7-Eleven, MAKRO
ถามว่าทำไมต้องให้แค่ใบเสร็จจากร้านค้า SMEs ?
ก็เพื่อเป็นการส่งเสริม หรือจูงใจให้คนอุดหนุนร้านค้ารายย่อยมากขึ้น แบ่งรายได้จากที่เข้ากระเป๋านายทุนมาที่รายย่อยมากขึ้น
โดยกลไกของนโยบายนี้ มีเงื่อนไขสำคัญคือ
- คนซื้อ เมื่อซื้อสินค้าจาก SMEs สะสมยอดครบ 500 บาท สามารถนำใบเสร็จไปแลกสลากกินแบ่งรัฐบาลได้ 1 ใบ โดยจำกัดไม่เกิน 2 ใบ ต่อคนต่อเดือน และจำกัดจำนวน 10 ล้านคน ต่อเดือน
- ส่วนคนขาย ซึ่งก็คือผู้ประกอบการ SMEs ที่เข้าร่วมโครงการ พอขายสินค้าครบ 5,000 บาท จะสามารถแลกสลากกินแบ่งรัฐบาลได้ 1 ใบ เช่นกัน
อย่างไรก็ตาม มันก็จะมีรายละเอียดปลีกย่อยที่ต้องติดตาม เช่น จะนำใบเสร็จไปแลกหวยในแต่ละเดือนได้ที่ไหน แลกอย่างไร แลกกับใคร
เพราะปกติแล้ว ใน 1 งวด สำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล จะออกหวยมางวดละ 100 ล้านใบ ก็หมายความว่าจะมีหวยออกมา 200 ล้านใบในแต่ละเดือน (1 เดือน มี 2 งวด)
ซึ่งถ้าฝั่งคนซื้อสินค้าจาก SMEs ใช้สิทธิ์กันเต็มโควตาตามนโยบายนี้ ก็หมายความว่า จะแลกหวยได้ 20 ล้านใบ ต่อเดือน
ก็ไม่รู้ว่าโควตาหวยใบเสร็จจำนวนนี้ จะมีกลไกในการจัดสรรอย่างไรกับโควตาการออกหวยในแต่ละเดือนของสำนักงานสลากกินแบ่งรัฐบาล
อย่างไรก็ตาม ถามว่ามีตัวอย่างประเทศอื่นที่เคยมีนโยบายคล้าย ๆ แบบนี้ไหม ?
คำตอบคือ “มี” นั่นก็คือ ไต้หวัน
ที่ไต้หวันเมื่อได้รับใบเสร็จ จากการซื้อสินค้าหรือบริการ ใบเสร็จเหล่านี้ จะมีสถานะเป็นลอตเตอรี่ไปในตัว คล้ายกับสลากกินแบ่งรัฐบาลของไทย
ซึ่งใบเสร็จในลักษณะนี้ เรียกว่า Uniform Invoice Lottery
ในใบเสร็จจะมีตัวเลขจำนวน 8 หลัก ที่จะระบุในใบเสร็จ ซึ่งมีมูลค่าตั้งแต่ 50 ดอลลาร์ไต้หวัน หรือประมาณ 50 บาทขึ้นไป
โดยตัวเลข 8 หลักที่ว่านี้ จะถูกนำมาใช้อ้างอิงในการจับรางวัล ทุก ๆ 2 เดือน โดยมีเงินรางวัลสูงสุดอยู่ที่ 10 ล้านดอลลาร์ไต้หวัน หรือราว ๆ 10.8 ล้านบาท
ซึ่งผู้ที่ถูกรางวัล จะเป็นใครก็ได้ที่ซื้อสินค้าหรือบริการในไต้หวัน
พูดง่าย ๆ ว่าทุกคนที่ไปเที่ยวไต้หวันและซื้อสินค้าและบริการของที่นั่น สามารถเข้าร่วมโครงการได้หมด
แล้วผลของนโยบายนี้ เป็นอย่างไร ?
หลังจากเริ่มโครงการไปได้ 1 ปี ซึ่งเริ่มตั้งแต่ปี 1951 พบว่า รัฐบาลไต้หวัน สามารถเก็บภาษีได้เพิ่มขึ้นถึง 75% เมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า
เพราะมีผู้ประกอบการจำนวนมาก พากันเข้าร่วมโครงการเพื่อดึงดูดลูกค้า
อีกข้อคือ การตกแต่งบัญชี หรือหลีกเลี่ยงภาษีก็ทำได้ยากขึ้น
เพราะลูกค้าที่ซื้อสินค้าหรือใช้บริการ จะมีส่วนหนึ่งของใบเสร็จอยู่กับตัว และจะถูกตรวจสอบเมื่อลูกค้านำใบเสร็จไปขึ้นรางวัล
โดยถ้าหากช่วงไหน ที่รัฐบาลต้องการกระตุ้นเศรษฐกิจเป็นพิเศษ ก็แค่เพิ่มรางวัลพิเศษให้มากขึ้น
ซึ่งถือเป็นต้นทุนที่ไม่มากนัก หากเทียบกับจำนวนเงินที่หมุนเวียน และภาษีที่จะเก็บได้มากขึ้น
โดยโครงการนี้ในไต้หวัน ก็ยังมีอยู่จนถึงวันนี้
สรุปอีกทีคือ หวยใบเสร็จของก้าวไกล คือนโยบายที่ทางพรรค หวังจะกระตุ้นและจูงใจให้คนมาอุดหนุนธุรกิจ SMEs ให้มีแรงสู้คนตัวใหญ่ ๆ ได้มากขึ้น
และก็น่าจะได้ผลพวงเรื่องการเก็บข้อมูลรายได้ SMEs เข้าระบบไปด้วยในตัว
โดยทั้งหมดนี้ อาศัยเครื่องมือสำคัญที่คนไทยทุกคนคุ้นเคยกันดี
ซึ่งก็คือลอตเตอรี่ หรือ “หวย” นั่นเอง..
References
-https://election66.moveforwardparty.org/policy/detail/policy_260
-https://www.longtunman.com/43944
-https://tdri.or.th/2023/03/thinkx_490/
-https://thaibiztaiwan.thaiembassy.org/th/content/96985-ลอตเตอรี่ใบเสร็จไต้หวัน-(taiwan-receipt-lottery)?cate=5d846bc315e39c10e0002853
