02/07/2022
⭐️สำคัญกับชีวิต พื้นฐานความปลอดภัย ⭐️
อยากให้อ่านกันมากๆนะครับ 😀
PRCD "ปลั๊กกันไฟดูด"
จริงๆ ไม่กันไฟช๊อต ไม่กันไฟดูด แต่กันตาย
-มีข่าวให้เห็นประจำว่า คนล้างรถ ใช้เครื่องมือช่าง ซักผ้า แล้วไฟดูดตาย
-ส่วนมากก็จะพูดกันว่า ก็ใช้มาทุกวัน/ทำแบบนี้ทุกครั้งไม่เห็นเป็นไร แต่วันนี้มัน ซวย/พลาด ก็เลยตาย
-หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเขาก็มีกฎเกณฑ์หรือมาตรฐานของวัสดุและวิธีการติดตั้งเอาไว้เพื่อลดความเสี่ยง
-แต่ ถามตัวเองหรือคนใกล้ตัวครับว่าบ้านได้เดินไฟตาม วสท มาตรฐานการติดตั้งไฟฟ้าไหม?
-ตอนสร้างเสร็จ/จะซื้อ แล้วมีการตรวจสอบโดยวิศวกรไหม
เวลาต่อเติม ได้ทำโดยช่างมืออาชีพที่รู้มาตรฐาน แล้วมีการตรวจโดยบุคคลอื่นไหม
-ระบบใช้มานานหลายปี มีการตรวจสอบ-ทดสอบสภาพอุปกรณ์บ้างหรือยัง?
-มั่นใจหรือยืนยันได้ไหมว่าระบบไฟที่ใช้นั้น สภาพสมบูรณ์ ถูกต้อง ปลอดภัยจริงหรือเปล่า?
-แค่ปัจจัยหนึ่งที่บกพร่อง อาจทำให้เสียชีวิตได้
ไม่มีอุปกรณ์ตัดไฟในวงจร(ลัดวงจร รั่ว โอเวอร์โหลด) - ฉนวนสายเปื่อย - เทปพันสายหลุด
ไวร์นัทคลาย - น๊อตสายดินหลวม - แท่งกราวด์ขึ้นสนิม - ความต้านทานกราวด์สูง
ไม่ได้เชื่อมNกับG ที่ตู้ - น๊อตบัสบาร์คลาย - ออกไซด์ขึ้นปลายสายเปลือย - คุณภาพและจำนวนรอบการทำงานของเบรคเกอร์เสื่อม
-วิธีการที่ถูกต้องปลอดภัยที่สุดก็คือเรียกวิศวกรมาตรวจสอบและแก้ไขทั้งหมดให้ได้ตามมาตรฐาน
-แต่เข้าใจได้ว่านั่นเป็นการดำเนินการที่ใช้เงินเยอะ และยุ่งยาก
-บางคนอยู่ในที่เช่า หรือ ออกไปทำงานนอกสถานที่/บ้านลูกค้า ไม่สามารถรู้ถึงสภาพของระบบไฟที่นั่น และไม่สามารถแก้ไขอะไรได้
-งั้นก็มาแก้ปัญหาที่ปลายทางครับ ทำสิ่งที่เราทำได้ ลดความเสี่ยง-เพิ่มความปลอดภัยต่อชีวิต
-ในภาพข้างต้นบทความนี้คืออุปกรณ์ที่เรียกว่า PRCD (หรือที่เรียกกันว่าปลั๊กกันไฟดูด)
-มันคืออุปกรณ์ตัดไฟเวลามีไฟรั่ว ไฟดูด
-ย้ำอีกทีนะครับ --- PRCD ไม่ได้กันไฟช๊อต --- PRCD ไม่ได้ป้องกันไฟรั่ว
-PRCD ทำงานโดยการ "ตัด" ไฟ เมื่อมีการรั่ว ที่กระแสที่ต่ำในเวลาที่รวดเร็ว
-แล้วถ้าไฟรั่วผ่านตัวคน (ไฟดูด) = มันจะไม่ทำให้ถึงตาย (รักษาชีวิต)
-ไม่ถึงชีวิตเพราะ PRCD ตัดไฟที่ต่ำกว่าปริมาณกระแสที่ทำให้อาการหนัก และตัดไฟเร็วจนไม่เกิดความเสียหายถาวรหรือถึงชีวิต
-"ตัดไฟเมื่อรั่ว ป้องกันตาย"
ทำไมต้อง PRCD
-อุปกรณ์ตัดไฟนั้นมีหลากหลายมาก มีหลายวิธีการติดตั้งและหลายเงื่อนไขการทำงาน
(RCD RCCB RCBO ELCB คล้ายๆ กัน แต่แต่ละอุปกรณ์จะรองรับแค่ไม่กี่เงื่อนไขเฉพาะเท่านั้น)
-แต่ PRCD นับว่า "ป้องกันปัญหาปลายทางที่สุด ในเงื่อนไขที่ต่ำที่สุด"
สมมติว่าปลั๊กไฟของเราอยู่ในสภาพที่แย่ที่สุด แย่มากๆ - ไม่มีระบบป้องกันอะไรเลย
-ไม่มี RCBO - ไม่มีสายดิน - L N ต่อสลับ
-เครื่องใช้ไฟฟ้าไม่มีสายดินในตัว(หรือหักขาปลั๊ก) - มีไฟรั่วหน่อยๆ
แล้วตัวคนอยู่ในเงื่อนไขที่แย่ที่สุด - ตัวเปียก เท้าเปียก เท้าเปล่า - ตัวมีแผล - เป็นเด็กเป็นผู้หญิง
ในเงื่อนไขแย่ๆ เหล่านี้ PRCD ก็ยังทำงานได้
ทำงานอย่างไร?
-มันเป็นปลั๊กพ่วง - เราเอา PRCD เสียบเต้ากำแพง แล้วเอาเครื่องใช้ไฟฟ้าเสียบต่อPRCD
-PRCD คอยเทียบค่ากระแสไฟที่ไหลผ่านสายสองเส้น ถ้าหากว่าไฟเข้าเท่ากับไฟออก = ไม่รั่ว = สถานการณ์ปกติ
-แต่ถ้าเกิดเหต - ภายใต้เงื่อนไขที่แย่ที่สุดคือปลั๊กไม่มีสายดิน แล้วไฟฟ้าดูดไหลผ่านคน = คนเป็นสายดิน
(เช่นเวลาเราล้างรถตัวเปียก อาบน้ำ ซักผ้า ใช้เครื่องตัดหญ้า)
PRCD จะเห็นว่าไฟเข้าไม่เท่าไฟออก (มีส่วนหนึ่งที่รั่วไปทางตัวคนไปลงดินหรือไปที่อื่น)
ตามเงื่อนไขนี้ PRCD จะตัดไฟ = รักษาชีวิตคน
**** ตัดไฟแล้วไม่ตาย ไม่ได้แปลว่าไม่เจ็บนะครับ
ยังไงการที่เอาตัวคนมาเป็นทางผ่านไฟฟ้า = ได้รับความเสียหายจากไฟฟ้า อาจจะมีกล้ามเนื้อหดเกร็ง หน้าอกบีบ ใจสั่น
อาการเหมือนโดนถีบ หรือรถชนแล้วหน้าอกชนพวงมาลัย "แต่ไม่ตาย"
-ไม่ได้แปลว่า PRCD จะทำงานสำเร็จ 100%นะครับ มันมีเงื่อนไขที่จะทำให้ไม่ทำงานอยู่
-ถ้าหากว่าปลั๊กไม่มีสายดิน ที่แผงควบคุมไม่มีเบรคเกอร์กันดูดRCBO แล้วคนแทรกกลางระหว่างวงจรโดยไม่แตะพื้นเลย
PRCD มองไม่เห็นความผิดปกติ = ไม่ตัด = ไฟดูดต่อเนื่อง อาจตายถ้ากระแสสูงหรือว่านาน
PRCD เป็นแค่ตัวหนึ่งในตระกูลอุปกรณ์ป้องกันปัญหาไฟรั่ว และเป็นตัวที่ทำงานเมื่ออยู่ปลายสุด
-"ไม่ควรมีแค่ตัวเดียว" ควรใช้ระบบความปลอดภัยให้เต็มที่ ตามมาตรฐานการติดตั้งไฟฟ้า
ใช้ประเภทสายที่ถูก ขนาดที่ถูกต้อง มีตัวตัดไฟที่กันไฟช๊อต กันไฟรั่ว ไฟดูด และมีสายดินที่พ่วงถูกต้อง
-อย่าซื้อของที่ไม่ได้มาตรฐาน - นี่เป็นเชือกช่วยชีวิตเส้นสุดท้าย เอาให้มันดี
-ของผลิตจีนส่วนมากไม่มีการตีตรา ไม่มีคุณสมบัติสินค้าบอกด้วยซ้ำว่าตัดที่กระแสเท่าไหร่ ความเร็วตัดเท่าไหร่ กระแสรั่วไหล่ปกติเท่าไหร่ กระแสใช้งานสูงสุดเท่าไหร่
-ประมาณ 2 ปีก่อนผมเคยซื้อเหมาจากจีนมา 20 กว่าชิ้นเพื่อที่จะเอามาต่อตรงใส่เครื่องมือมีสาย
-ทดสอบการทำงานโดยการเอา potentiometer เข้าไปแตะ(จำลองความต้านทานผิวคนว่าคนเป็นสื่อไฟรั่วไปแตะ)
20 ตัว ตัดการทำงานไม่เท่ากันสักตัว และมีหลายตัวที่ ตัดไกลกว่าค่าที่ปลอดภัย = อาจเจ็บหนักหรือตาย
เลือกซื้อให้มันมีมาตรฐาน ของไทยมียี่ห้อที่ทำดีแล้ว ราคาไม่แพง ซื้อไปเถอะ
-การใช้งานและค่าที่ควรคำนึงถึง
-ที่เราต้องการใช้สำหรับในบ้าน คือแรงดัน 220v ระบบไฟ 1ph กระแสตัด 30ma ตัดเร็วกว่า 0.5 วินาที
-ก่อนใช้งาน ให้กด Test/reset ก่อนทุกครั้ง ดูว่าระบบตัดไฟยังทำงานปกติไหม
-ถ้าหากว่า PRCD ตัด/เด้ง ให้หยุดทุกอย่าง ตรวจสอบทางเดินไฟ มันต้องมีอะไรผิดปกติ ต้องแก้ไข
-ตัว PRCD เองมันเป็น "ปลั๊กพ่วง" เพราะงั้นมันจะมีความสามารถในการรับกระแสทำงานได้จำกัด
บนตัวอุปกรณ์จะมีบอกไว้ เช่นตัวในภาพรับกระแสได้ 16ampere ก็ถือว่าใช้กับเครื่องใช้ไฟฟ้า 1เฟส ได้เกือบทุกอย่างยกเว้นมอเตอร์ใหญ่ๆ
-สินค้าบางตัวรับกระแสได้แค่ 8amp 10amp ซึ่งอาจไม่พอต่อเครื่องใช้ไฟฟ้ากินไฟสูง มอเตอร์ปั๊มน้ำแรงดันสูง เครื่องซักผ้า เครื่องตัดหญ้ารถเข็น พัดลมสนาม
บทความนี้เขียนเพื่อให้ท่านตระหนักถึงความปลอดภัย และให้รับรู้ทางออก/ทางป้องกันที่เป็นเบื้องต่ำที่สุด
สิ่งที่ถูกต้องคือการให้คนที่มีความรู้และอุปกรณ์ที่ถูกต้องมาตรวจสอบ แล้วแก้ไขหรือวางมาตรการป้องกัน (แต่มันแพง)
PRCD ที่มีมาตรฐานมันแค่อันละ 600-700 บาทก็ซื้อได้แล้ว
PRCD นั้นไม่ได้ปกป้อง 100% แต่มันเป็นตัวแปรหนึ่งอาจจะทำให้รอดชีวิตหรือพ้นจากความพิการได้
เหมือนเราซื้อประกันชีวิต ประกันรถ ซื้อถังดับเพลิงติดบ้านติดรถ ซื้อที่ทุบกระจก
คือเราไม่หวังใช้หรอก แต่ถ้าหากว่ามันจะซวยจำเป็นต้องได้ใช้ก็ขอให้มี ดีกว่าจะใช้แล้วไม่มี
คติของความปลอดภัย - อย่าเอาตัวเองเข้าไปเสี่ยงตั้งแต่แรก - ลดปัจจัยเสี่ยง - ป้องกันการเกิดเหต - มาตรการลดความเสียหาย
ความปลอดภัยและชีวิตของเรา คือความรับผิดชอบของตัวเราเอง
แต่ถ้าเราตายหรือพิการ จะกลายเป็นภาระของคนใกล้ตัวทันที
อย่าคิดว่าตัวเองจะโชคดีเหมือนในวิดีโอนี้
(อันนี้คือสถานการณ์จำเพาะมากๆ โชคดีมากๆ ที่ล้มไปหาปลัํกและกระแสไม่แรงพอยังควบคุมกล้ามเนื้อและสติได้)
https://www.youtube.com/watch?v=sJLRAev3qPI
ดูแลชีวิตตัวเอง ตรวจสอบ รอบคอบครับ
--------------------------------------------------------------------------
เชิญเข้าร่วมกลุ่ม อุบัติเหตจากเครื่องมือและงานช่าง
จะมีข้อมูลเกี่ยวกับความปลอดภัย ทั้งในการทำงาน และในชีวิตประจำวันให้อ่าน รู้ไว้ดีกว่าไม่รู้ครับ
ลิงค์กลุ่ม https://www.facebook.com/groups/313619413769015
