15/01/2026
เทคโนโลยี
สรุปข้อมูลต่าง ๆ จากเหตุการณ์จรวด PSLV ของอินเดียเกิดขัดข้องระหว่างขึ้นบิน จนดาวเทียมไทยไม่สามารถถูกปล่อยเข้าสู่วงโคจรได้
🚀 เกิดอะไรขึ้น?
- จรวด PSLV ในเที่ยวบิน PSLV-C62 ได้ขึ้นบินจากฐานปล่อยของอินเดีย เมื่อวันที่ 12 มกราคม เวลา 11:48 น. ตามเวลาไทย
- ในเที่ยวบินนี้ มีดาวเทียม THEOS-2A และดาวเทียมอีก 15 ดวง ร่วมเดินทางขึ้นสู่วงโคจร
- การปล่อยจรวดช่วงแรกดำเนินไปตามแผน ระบบต่าง ๆ ทำงานปกติ
- แต่ในนาทีที่ 6 ของการขึ้นบิน พบว่าเกิดเหตุขัดข้องกับจรวดส่วนที่ 3 จนทำให้จรวดเกิดหมุนเคว้ง และไม่สามารถควบคุมได้
- ทาง ISRO ยืนยันว่าเกิดเหตุผิดพลาดขึ้นกับจรวดจริง แต่กำลังสอบสวนหาสาเหตุเพิ่มเติมอยู่
🛰️ ดาวเทียมเป็นอย่างไร?
- เหตุขัดข้องเกิดขึ้นในช่วงที่จรวดกำลังขึ้นบินสู่วงโคจร (จรวดส่วนที่ 3) แต่ดาวเทียมติดตั้งอยู่กับจรวดส่วนที่ 4 จึงยังไม่มีการสั่งให้ดาวเทียมแยกตัวออกมา
- วงโคจร ณ ตอนที่เกิดเหตุ ไม่ใช่วงโคจรที่เสถียร มีความเป็นไปได้สูงว่าดาวเทียมทุกดวง และจรวดส่วนที่ 4 ได้ตกกลับมาเผาไหม้ในชั้นบรรยากาศโลกแล้ว
- มีรายงานว่าแคปซูล Re-entry ของสเปน สามารถแยกตัวกลับมาลงจอดได้อย่างปลอดภัย เพราะเป็นแคปซูลที่ออกแบบมาเพื่อทดสอบการกลับโลกอยู่แล้ว ไม่เหมือนกับดาวเทียมที่ดวงอื่นที่ออกแบบมาเพื่อใช้งานในอวกาศ และไม่มีแผนกันความร้อน
- GISTDA ระบุว่าดาวเทียม THEOS-2Aได้มีการทำประกันภัยนำส่งดาวเทียม (Launch Insurance) ที่ครอบคลุมการสร้างใหม่ (Rebuilt) และนำส่งอีกครั้ง (Relaunch) ในกรณีที่นำส่งไม่สำเร็จ โดยจะมีการชี้แจงรายละเอียดเพิ่มเติมอีกที
🇮🇳 จรวดอินเดียน่าเชื่อถือแค่ไหน?
- PSLV เป็นจรวดที่มีการใช้งานมานานกว่า 32 ปี และมีอัตราความสำเร็จมากกว่า 95% (ณ ตอนที่มีการตัดสินใจเลือก และตอนก่อนปล่อยภารกิจนี้)
- จรวด PSLV เคยนำส่งยาน ‘จันทรายาน-1’ ไปดวงจันทร์ และยาน ‘มังคลยาน’ ไปดาวอังคารมาแล้ว
- เที่ยวบิน PSLV-C62 เป็นการ Return to flight หรือเป็นเที่ยวบินแรกหลังจากเกิดอุบัติเหตุกับ PSLV-C61 ซึ่งคาดว่าได้มีการแก้ปัญหาต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นกับเที่ยวบินก่อนหน้าไว้แล้ว
- เที่ยวบินของ THEOS-2 ที่เดินทางไปกับจรวด Vega ของบริษัท Arianespace เมื่อปี 2023 ก็เป็นภารกิจ Return to flight เช่นกัน ซึ่งในรอบนั้นสามารถนำส่งได้อย่างปลอดภัย
🇹🇭 อนาคตการพัฒนาดาวเทียมไทย
- ปัจจุบัน GISTDA มีการพัฒนาดาวเทียม THEOS-3 อยู่ที่ศูนย์ประกอบและทดสอบดาวเทียมแห่งชาติ โดยมีความร่วมมือจากทั้งหน่วยงานภาครัฐ เอกชน สถาบันการศึกษา และผู้ประกอบการในประเทศ
- องค์ความรู้ในการพัฒนา THEOS-2A รวมถึงทีมวิศวกรที่ได้ไปร่วมออกแบบและประกอบดาวเทียม ยังคงมีหลายท่านที่ทำงานอยู่ในอุตสาหกรรมอวกาศไทย
- นอกจากทาง GISTDA ก็ยังมีการพัฒนาดาวเทียมของ NARIT เช่นเดียวกับจากบริษัทเอกชนต่าง ๆ อาทิ EOS Orbit, NBSpace ตลอดจนดาวเทียมของโรงเรียนและมหาวิทยาลัย เพื่อตอบโจทย์การใช้งานแบบหลากหลายรูปแบบ
ท้ายที่สุด อวกาศเป็นเรื่องยาก ซึ่งบางครั้งข้อผิดพลาดเหล่านี้ก็อาจเกิดขึ้นได้ และในรอบนี้ก็โชคไม่ดีที่ความผิดพลาดนั้นอยู่นอกเหนือการควบคุมของไทย ซึ่งมั่นใจว่าบทเรียนจากภารกิจนี้ จะถูกนำไปปรับใช้ในการพัฒนา และทำให้อุตสาหกรรมอวกาศไทยมีความพร้อมยิ่งขึ้นกว่าเดิมครับ
#อวกาศน่ารู้