18/02/2026
A Europa das duas velocidades
Europa parece espertar cun café ben cargado e o diagnóstico na man: “estamos en crise”. E oe, en economía iso xa é medio camiño andado... porque polo menos recoñeces que hai que moverse. Pero claro, recoñecelo non é suficiente; hai que pedalear, e rápido.
A nova xeopolítica (con Trump de volta, Rusia en modo agresivo e China pisando o acelerador) deu o empuxón final a algo que levaba anos cocéndose a lume lento: a “ das dúas velocidades” xa non é un chiste de sobremesa nin un debate teórico de pim pam pum. É o menú do día.
Antes do último Consello informal, uns “20 países” xuntáronse en plan "imos poñernos serios" para falar de competitividade, menos papelorio, enerxía barata e política comercial con dentes. Alemaña lidera o coro co seu novo rolo: menos burocracia asfixiante, autorizacións express, cargas regulatorias lixeiro e foco total en non quedar atrás. Soa a manual de supervivencia empresarial, ¿verdade?
España... pois non estaba na foto. Nin invitada. E non, non é só un desplante diplomático de manual (que tamén doe un pouquiño). O gordo é a mensaxe que lanza: cando 20 sentan a decidir o rumbo e ti estás fóra da sala mirando pola xanela, normalmente o problema non está nos 20.
En canto uns aceleran quitándose mochilas regulatorias e poñendo o turbo á competitividade, aquí seguimos sen orzamentos estables e engadindo máis capas de normativa coma se fose un pastel de hojaldre infinito. Ao final, a pregunta é sinxela: queremos estar no grupo que pisa o acelerador ou no que queda debatendo a cor do cadro de mandos? Porque o tren xa está en marcha... e non espera eternamente.
E en canto, Europa envellece, e non precisamente con estilo francés e unha copa de bo viño na man.
Nos anos 60 nacían máis de 7 millóns de nenos ao ano na UE. Hoxe apenas rozamos os 4 millóns. A pirámide demográfica xa non é unha pirámide: é máis ben un vaso investido con moi pouca base e moito peso arriba. Sen un salto brutal en produtividade e innovación, non hai maneira de soster o Estado do benestar tal como coñecémolo. Punto.
Alemaña pillouno á primeira. Puxo a competitividade no centro do escaparate: menos ruído administrativo, menos cargas regulatorias, autorizacións que non tardan unha eternidade. Portugal aplicou reformas parecidas e xa se nota o cambio nos números. Ata Italia, que parecía condenada a ser o eterno segundoxénito, recuperou algo de influencia e aire fresco en Bruxelas.
E España… España acumula un combo que dá para un monólogo tragicómico:
• Débeda pública que parece un récord Guinness en proceso.
• Déficit estrutural que se resiste a desaparecer como un invitado que queda a durmir no sofá.
• Mercado interior fragmentado, con cada comunidade xogando ao seu rolo.
• Tres anos sen orzamentos estables (si, tres).
• Un modelo económico que segue apoiándose demasiado en salarios baixos e consumo interno, no canto de apostar por valor engadido e tecnoloxía.
A ausencia do presidente nesa reunión dos 20 non foi un descoido de protocolo nin unha cuestión de axenda apertada. Foi un síntoma clarísimo. Cando o grupo que está a decidir o rumbo do continente reúnese e ti non estás nin na lista de WhatsApp, o problema de cando en cando está nos que si sentaron á mesa.
Europa está a reorganizarse a fume de carozo para non quedar atrás de EE.UU. e China na próxima década. A pregunta xa non é se vai haber unha Europa a dúas velocidades: é se queremos estar no coche rápido ou conformarnos con ir no asento de atrás mirando a paisaxe pasar.
E mentres tanto…¿ alguén avisa á adega de Leiro que igual hai que empezar a producir viño máis rápido? Porque o tempo non espera nin aos orzamentos nin ás subvencións.