06/10/2026
แนะนำแม่พิมพ์พับแบบกดทับแบน(Hemming)และแม่พิมพ์กดพับแบบ(offset).
แม่พิมพ์ทั้งสองประเภทนี้ใช้ในงานพับแผ่นโลหะ (Press Brake) เพื่อสร้างรูปแบบเฉพาะที่แม่พิมพ์พับมาตรฐานทั่วไปทำไม่ได้ มีรายละเอียดและการใช้งานดังนี้ครับ
1. แม่พิมพ์พับแบบกดทับแบน (Hemming Dies / Flattening Dies)
แม่พิมพ์ประเภทนี้ใช้สำหรับ พับทบซ้อนแบน หรือการพับขอบสองชั้น (Hemming) เพื่อซ่อนขอบคมของแผ่นโลหะ ช่วยเพิ่มความแข็งแรงและความปลอดภัยให้กับชิ้นงาน
• กระบวนการทำงาน: มักทำงานเป็น 2 จังหวะ
1. จังหวะแรก: ใช้แม่พิมพ์มุมแหลมพับชิ้นงานให้เป็นมุมแหลมก่อน (ประมาณ 30 หรือ 45 องศา)
2. จังหวะที่สอง: ใช้ส่วนแท่นแบนของแม่พิมพ์ (Flattening) กดทับชิ้นงานลงไปจนแบนราบขนานไปกับแผ่นโลหะ
• การใช้งาน: ขอบประตูตู้ไฟ, ชั้นวางของ, ฝาครอบอุปกรณ์ต่างๆ เพื่อป้องกันไม่ให้ขอบบาดมือผู้ใช้งาน
2. แม่พิมพ์ดัดพับแบบ Offset (Offset Dies / Joggle Dies)
แม่พิมพ์ประเภทนี้ใช้สำหรับ พับเป็นรูปขั้นบันได (Z-Shape) หรือการเยื้องศูนย์ โดยการกดพับเพียงครั้งเดียวจะได้มุมพับ 90 องศาจำนวน 2 มุมที่ขนานกัน
• กระบวนการทำงาน: ตัวพั้นช์ (Punch) และดาย (Die) จะถูกออกแบบให้มีลักษณะเป็นขั้นบันไดสลับกัน เมื่อกดลงบนแผ่นโลหะ ชิ้นงานจะถูกดัดให้จมลงไปเป็นระยะห่าง (Offset) ตามความลึกของแม่พิมพ์ที่กำหนดไว้ตายตัว
• การใช้งาน: งานต่อชนแผ่นโลหะให้เรียบเนียนเสมอกัน (Flush Joint), ขอบฝาปิดกล่อง, หรืองานโครงสร้างที่ต้องการพื้นที่หลบมุมสำหรับหัวน็อตหรือหมุดรีเวท.
สรุปข้อแตกต่าง
• Hemming Dies: เน้นพับทบเพื่อลบคมและเพิ่มความหนาขอบชิ้นงาน (พับ 2 จังหวะ).
• Offset Dies: เน้นพับยก step หรือขั้นบันไดเพื่อการประกอบชิ้นงาน (พับครั้งเดียวจบ).
หากคุณกำลังเลือกใช้งาน สามารถบอกเพิ่มเติมได้นะครับว่า ความหนาของแผ่นโลหะ ที่ใช้เป็นเท่าใด หรือต้องการระยะ Offset สูงกี่มิลลิเมตร ผมจะได้แนะนำขนาดแม่พิมพ์ที่เหมาะสมให้ครับ.
เพื่อความปลอดภัยและยืดอายุการใช้งานของแม่พิมพ์ทั้งสองประเภทนี้ การทำความเข้าใจวิธีการใช้งานที่ถูกต้องและข้อควรระวังเป็นสิ่งสำคัญมากครับ เนื่องจากเป็นแม่พิมพ์ที่ต้องใช้ แรงกดสูงกว่าปกติ (High Tonnage) โดยมีรายละเอียดดังนี้.
1. แม่พิมพ์พับแบบกดทับแบน (Hemming Dies)
💡 วิธีการใช้งาน:
1. พับจังหวะแรก (Pre-bend): เริ่มต้นด้วยการพับชิ้นงานให้เป็นมุมแหลม (ขอบวี) ก่อน โดยทั่วไปจะพับที่มุม 30 องศา หรือ 45 องศา ขึ้นอยู่กับลักษณะชิ้นงาน
2. กดทับแบน (Flattening): ย้ายชิ้นงานมาวางในส่วนที่เป็นแท่นแบนของแม่พิมพ์ จากนั้นควบคุมเครื่องกดทับลงมาเพื่อให้ขอบชิ้นงานพับแนบสนิทเข้าหากัน
3. การเลือกใช้ทูลส์แบบทูอินวัน (Combination Hemming Die): หากใช้แม่พิมพ์ประเภทสปริง (Spring-loaded Hemming Die) จะสะดวกมาก เพราะจังหวะแรกจะพับมุมแหลมที่ร่องด้านบน และจังหวะที่สองสามารถเลื่อนชิ้นงานมากดแบนที่ตัวฐานสปริงได้ทันทีโดยไม่ต้องเปลี่ยนแม่พิมพ์.
⚠️ ข้อควรระวัง:
• ระวังแรงกดเกิน (Overload): ขั้นตอนการกดทับแบนเป็นขั้นตอนที่ใช้ แรงกด (Tonnage) สูงมาก (สูงกว่าการพับ 90 องศาทั่วไป 2-3 เท่า) ต้องคำนวณและตั้งค่าแรงกดของเครื่องพับให้ถูกต้องเพื่อป้องกันแม่พิมพ์แตกหรือโครงสร้างเครื่องพับเสียหาย
• รัศมีการพับด้านใน (Inside Radius): การพับแบนสนิท (Flat Hem) อาจทำให้ผิวโลหะภายนอกแตกร้าวได้หากแผ่นโลหะหนาเกินไป หรือวัสดุมีความเหนียวต่ำ (เช่น อลูมิเนียมบางเกรด) หากเกิดการแตก ควรเปลี่ยนไปใช้การพับทบแบบเหลือรูตรงกลาง (Teardrop Hem หรือ Open Hem)
• สิ่งสกปรกและเศษวัสดุ: ก่อนกดทับแบน ต้องตรวจเช็กไม่ให้มีเศษเหล็กหรือสะเก็ดไฟติดอยู่ด้านในขอบพับ เพราะจะทำให้ชิ้นงานบุบ นูน หรือผิวเสียหาย.
2. แม่พิมพ์ดัดพับแบบ Offset (Offset Dies / Joggle Dies)
💡 วิธีการใช้งาน:
1. ตรวจสอบทิศทางชิ้นงาน: เนื่องจากแม่พิมพ์พับครั้งเดียวได้ 2 มุมพร้อมกัน (รูปขั้นบันได Z-shape) ต้องวางชิ้นงานให้ถูกฝั่งว่าต้องการให้สเต็ปยกขึ้นหรือยกลง
2. การตั้งเซ็นเตอร์ (Alignment): แม่พิมพ์ Offset จำเป็นต้องตั้งศูนย์ (Center) ระหว่างพั้นช์ (Punch) ตัวบนและดาย (Die) ตัวล่างให้ตรงกันอย่างสมบูรณ์แบบ เพราะหากเยื้องเพียงเล็กน้อย ชิ้นงานจะเบี้ยวและมุมจะไม่ได้ 90 องศา
3. ความลึกของสเต็ปพับ: แม่พิมพ์ Offset ส่วนใหญ่จะถูกเจียระไนฟิกซ์ระยะความสูง (Offset Height) ไว้ตายตัวในเนื้อเหล็ก (เช่น ยกสเต็ป 2 มม., 3 มม.) ดังนั้นต้องเลือกใช้แม่พิมพ์ที่มีขนาดตรงกับแบบชิ้นงานพอดี
⚠️ ข้อควรระวัง:
• ข้อจำกัดความหนาวัสดุ (Material Thickness): แม่พิมพ์ Offset ออกแบบมาสำหรับความหนาของแผ่นโลหะที่เฉพาะเจาะจง ห้ามนำแผ่นโลหะที่หนากว่าค่าที่แม่พิมพ์กำหนดมาพับเด็ดขาด เพราะจะทำให้แม่พิมพ์แตกหักทันทีจากแรงต้านที่สูงเกินไป
• ชิ้นงานดีดกลับ (Springback): การพับสองมุมพร้อมกันทำให้เกิดแรงสปริงตัวของเนื้อโลหะมากกว่าปกติ อาจต้องเผื่อแรงกดชดเชย (Tonnage compensation) หรือเลือกใช้แม่พิมพ์ Offset ที่มีการเผื่อมุมเอียง (เช่น 88 องศา) เพื่อให้หลังพับชิ้นงานสปริงกลับมาได้ 90 องศาพอดี
• รอยขีดข่วนบนผิวงาน: เนื่องจากการกดพับแบบ Offset เนื้อโลหะจะถูกดึงและเสียดสีกับมุมคมของแม่พิมพ์อย่างรุนแรง หากเป็นงานสแตนเลสหรือซิงค์ที่เน้นผิว ควรใช้เทปป้องกันรอย (Hemming/Bending Tape) รองก่อนพับ.
หากคุณกำลังเลือกใช้งาน สามารถบอกเพิ่มเติมได้นะครับว่า ความหนาของแผ่นโลหะ ที่ใช้เป็นเท่าใด หรือต้องการระยะ Offset สูงกี่มิลลิเมตร หรือประสบปัญหาในการพับหรือต้องการเลือกซื้อทูลส์เพิ่มเติม สามารถแชร์ข้อมูลเหล่านี้เพื่อให้ผมคำนวณหรือแนะนำรุ่นที่เหมาะสมได้ครับ:
• ความหนาของแผ่นโลหะ และ ประเภทวัสดุ (เช่น เหล็กซิงค์, สแตนเลส, หรืออลูมิเนียม).
• ขนาด ความลึกของ Offset (สูงกี่มิลลิเมตร) ที่ต้องการ.
• ขนาดตัน (Tonnage) ของเครื่องพับที่คุณใช้งานอยู่ปัจจุบัน.
สนใจข้อมูลเพิ่มเติมอินบล็อคหรือติดต่อ
วิวัฒน์
063 782 8129
SMBSI
Jhary Sheet Metal Machine Tools
Sheet Metal Business Solution and Innovation by Vivatan